Sporterfgoed uit de mijnstreek
Heroïsche mijnwerkers als rolmodel en uithangbord
Ward Segers
De Belgisch-Limburgse mijnstreek is een dichtbevolkte en diverse streek waar verschillende culturen samenleven. De verbindende factor van deze zes gemeenten is het mijnverleden. De kolenindustrie heeft een uniek patrimonium achtergelaten. Dit erfgoed is een enorm bonte verzameling, een ware schat die geleidelijk aan wordt blootgelegd door de diverse professionele en amateuractoren die werkzaam zijn rond dit uniek stukje Limburgse geschiedenis. Tot het collectieve mijngeheugen behoren zeker de verenigingen en hun wedstrijden. Vele harten zullen vandaag nog steeds sneller slaan als gemijmerd wordt over de grote successen van voetbalclub THOR Waterschei, toneelvereniging Thalia of volleybalclub Hörmann. Grote en kleine verenigingen speelden heel wat memorabele wedstrijden die talrijke helden voortbrachten. Zij worden tot op de dag van vandaag gekoesterd. In 2008 zette de Erfgoedcel Mijn-Erfgoed het project ‘Victorie’ op. Dit had tot doel het wedstrijderfgoed te ontsluiten voor het grote publiek.
Dit artikel gaat over wedstrijdhelden. Een held kan omschreven worden als een persoon die zichzelf opoffert voor de grotere zaak, die moreel leiderschap toont en die door het leveren van een (uitzonderlijke) prestatie een voorbeeld en rolmodel vormt. Sporters kunnen ook helden zijn. Door hun prestaties (winnen van wedstrijden, breken van records, leiden van een team) zijn zij een voorbeeld voor anderen. Media besteden veel aandacht aan deze helden. Soms worden rolmodellen bewust gemaakt en strategisch gebruikt. Het mijnbedrijf creëerde zo ook haar eigen helden. Zij moesten een uithangbord voor de mijn zijn en, doordat ze zichzelf volledig gaven voor de mijn, een voorbeeld voor de werknemers vormen. Allereerst wordt bekeken hoe de mijn een rijk mijnverenigingsleven tot stand bracht en welke de rol van de wedstrijdhelden daarin was. Vervolgens bekijkt de auteur twee door de mijn opgerichte verenigingen en laat hij de helden aan het woord.
